De TOZO als basisinkomen experiment

Ja, het is veel te laag om van te kunnen leven (zeker in de Randstad); de TOZO. De financiële tegemoetkoming voor zelfstandig ondernemers. En ja, de berekeningen om tot het bedrag te komen kloppen niet – €1050 per maand maakt €12.600 euro omzet op jaarbasis. Waar je je inkomensbelasting nog vanaf moet trekken. Dat gaat natuurlijk nergens over voor een ondernemer. Het is meer iets voor de hobbyclub of bijbeuner, maar ondernemen kun je er niet van. En ja, dé ZZP’er bestaat helemaal niet. Er zijn 1,1 miljoen zelfstandigen die in ontelbare constructies werkzaam zijn: De loodgieter, leraar, kapper, fotograaf, taxi chauffeur, fietskoerier, spreker en zelfs de mensen waarvan het lijkt alsof ze gewoon in dienst zijn – ze heten voor de belastingdienst allemaal ZZP’er. En hebben een eenmanszaak op papier. Of ze nou ondernemen of niet.

Alle klachten zijn terecht. En ik heb ze net als ieder ander. Ik adresseer en onderzoek ze. Klagen heeft mij echter nog nooit verder gebracht, dus ik wilde het maar even over een andere boeg gooien…

Hoe zit het met dat basisinkomen?

Zodra ik op de verzendknop van het TOZO-formulier had gedrukt (26 mei jl.) bekroop me een raar gevoel; ‘Het kan toch niet zo zijn dat de overheid mij €1050 betaald en ik daar niets terug voor doe?‘ (dankbaar genetisch behept – ik kom uit een nogal sociaal-maatschappelijk bewust nest). ‘Ik wil nu ook iets terug doen’, dacht ik onmiddellijk. Voor wie zich hiervan distantieert en mij wegzet als iemand met een hulpverlenersyndroom, zit er flink naast. Dit is hoe ik de wereld van samenleven zie. Sla sociologen als Norbert Elias en Jane Jacobs er op na, en je ontdekt dat er miljoenen mensen zijn als ik.

Er van overtuigd zijn dat een basisinkomen werkt, doe ik daarentegen niet. Al vind ik dat we met z’n allen deze samenleving moeten bouwen en allemaal verantwoordelijkheid dragen – het is naïef om te denken dat ook iedereen dit kan. Ik werkte jaren als hulpverlener met de sociale ‘onderkant’ van de maatschappij en soms spelen psychische processen zo’n grote rol, dat participeren vanuit eigen verantwoordelijkheid te lastig is. Dat mag je dan ook niet verlangen. En ook daarbij; helpt klagen niet.

Dit is een soort basisinkomen-construct…’ dacht ik vervolgens. Leuk experiment! Want dan kun je gaan bedenken wíe je helpen wilt, waar je toegevoegde waarde ligt en in welke omvang het zich kan vormgeven.

De politiek stuurt net íets te veel naar een nieuw werklandschap…

Op het moment dat de politiek bepaalt welk bedrag iedere werkconstructie krijgt, ontstaat er sturing. Dat is evident. Kun je van alles van vinden, maar deze sturende werking is onvermijdelijk. Het meest eerlijk zou zijn om elke ZZP’er vanuit jaarcijfers een percentage van zijn omzet te geven. Dat gebeurt overigens wel bij zorgaanbieders vanuit de continuïteitsbijdrage. Maar dat terzijde.

De zelfstandig ondernemer heeft zodoende een zgn. ‘kansberoep’. Niet dat dat woord bestaat, maar het is een mooi moment het te introduceren. Elke maand is onvoorspelbaar. Ondernemers nemen daarom risico’s, maar enkel omdat ze kansen zien. Sommige zelfstandigen draaien €15.000 per maand, anderen €3.000. Er is geen peil op te trekken.

Wat de politieke beweegredenen ook zijn geweest: Er is ondertussen zichtbaar dat het huidige kabinet flink stuurt op overlevingskansen per werkconstruct. En de zelfstandig ondernemer komt er niet best vanaf…
Ik heb een sterk vermoeden dat het kabinet er baat bij heeft als de zelfstandigen, net als de microbedrijven (samen goed voor minimaal 3,3 miljoen werkenden in dit land: dat is 35%) uitgedund zijn over een jaar. En daar nu op stuurt. Het werd namelijk erg duur, al die kleine bedrijven. Microbedrijven (ik noem ze ge-upgrade ZZP’ers met 1-10 werknemers) worden gedwongen hun werknemers te ontslaan en wellicht als solo-ondernemer door te gaan (lees: ZZP’er), waardoor we theoretisch met 2,2 miljoen ZZP’ers komen te zitten. Die kunnen uiteraard niet allemaal klussen vinden, en worden gedwongen banen aan te nemen bij grotere MKB-bedrijven (52.000 in ons land) of als ambtenaar bij de overheid (we hebben er nu zo’n 982.000).

Kortom: Leek mij een goed idee om de zelfstandig ondernemer een zetje te geven. Om te herijken tijdens een fase waarin dat zeer noodzakelijk is. Dat doen we met gesloten beurzen. Want, de TOZO vergoedt mijn tarief. Dus de overheid (lees: belastingbetaler) betaalt.

Dragon Dreaming sessie: Voor zelfstandig ondernemers die willen herijken

Sinds 2012 werk ik veel met de methode Dragon Dreaming. Die meng ik met oplossingsgerichte therapie, provocatieve coachingselementen, en een flinke hoeveelheid oplossingsgerichte modellen en denkwijzen. Dit, omdat ik vind dat een methode dienstbaar moet zijn aan je hulpvraag, maar nooit leidend.

Deze herijkingssessie geef ik in juni bij een zorginstelling en is tevens erg geschikt voor zelfstandigen om je onderneming onder de loep te leggen in relatie tot de toekomstige samenleving. Het hele ‘juist nu’ en ‘nieuwe normaal’ mag je daarbij vergeten. We kijken naar straks: naar de middellange en lange termijn. Vanuit visie en pragmatische vormen. De sessie is daarom vooral geschikt voor mensen die al een goed lopend ondernemerschap hadden, en níet voor starters.

Ik bied ze zomer drie sessies aan in drie steden (Amsterdam, Arnhem en Groningen). Het aanmeldformulier vind je hier: bit.ly/coronadragondreaming
En als je me dit liever in drie minuten hoort vertellen, kun je ook het filmpje bekijken. ;)



Geef een reactie

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

© 2020 Annette Dölle . Theme by Viva Themes.
%d bloggers liken dit: