Regelmatig krabbel ik tijdens teamsessies niet bestaande woorden op flip-over vellen met de bedoeling om er een tijdelijke duiding aan iets te geven. Taal is cultuur, en omdat we tijdens sessies altijd een eigen cultuur creëren helpen woorden het proces goed mee.
Zo ontstond ook ‘kennisreflectie’. Geen bestaand woord, maar we begrepen allemaal wat we bedoelden. ‘Het persoonlijke reflectieproces dat baat heeft bij een verbinding tussen data, de informatie en de kennis om tot intelligence te komen‘. Dan weet je nog niks natuurlijk. ;) Voor de data-scientists in deze sessie was dit echter volkomen helder.
Een analoge agenda
Het verhaal hier naartoe begon bij een papieren agenda die op tafel lag. Er stonden vogels op. En het maakte me nieuwsgierig. ‘Ik had liever een kunstagenda‘ antwoordde de data-analist, toen ik het opmerkte. ‘Maar die kon ik niet vinden’. Het gesprek bracht ons bij workflow tools, privacy, onbetrouwbare data-center en hoe je hersenen werken als je iets met een pen opschrijft in plaats van typend. Je onthoudt schrijvend meer, dus krabbel je liever dan dat je typt.
‘Heb jij ook een papieren agenda? Jij bent toch geen techie, Annette!’ merkte toen plots iemand op. En precies die opmerking zette een rijtje gedachte-experimenten in beweging. Ik ben zeker geen techie – al weet ik niet eens precies wat een techie is. Misschien ben ik wel een nerd, maar dat zou dan meer met mijn forensische kant te maken, dan met technologie.
De papieren agenda creëerde een brugverbinding tussen de sociale wetenschappen en technologische data-wereld. En niet alleen dat, ook tussen de dagboek-schrijvende tienermeisjes en computerende tienerjongens. Tech en socio ligt altijd al naadloos verweven, alleen is het vaak lastig uitleggen hóe dat precies werkt.
Ik kom vaak niet verder dan te vertellen dat mijn lievelingsmethodieken om grootschalige netwerkdynamiek mee op te zetten, allemaal een relatie kennen met zowel tech als sociaal. En de Bosconferentie is zeer bewust een analoog confestival, maar dan ben ik nog bij de verklaring van persoonlijke groei en ontwikkeling. En toen was daar dus die papieren vogelagenda, zomaar op tafel in een groep intelligente data-scientists…
Geen inzicht zonder overzicht
‘Reflecteer je ook over dat wat je waarneemt of meet?‘ vroeg ik een paar weken later aan iemand in dezelfde beroepsgroep. Dat was nog een brug te ver. Hij verzamelde data (tracken) – stappen tellen, slaap meten, voeding volgen. Dat soort dingen. Hij plaatste alles in de offline versie van de tool Obsidian. Maar er volgde geen analyse.
Terwijl reflectie uiteraard pas ontstaat als je er kennis en analyse aan toevoegt en zo tot nieuwe inzichten komt. Je moet daarin flink eerlijk zijn, anders heb je er echt helemaal niks aan. Rauw, naakt zelfs! Jezelf daarin saboteren is heel makkelijk. Wie heeft er zichzelf nooit oogluikend iets toegestaan dat je eigenlijk niet wilde..?
.
Er ontstaat geen inzicht zonder overzicht
Om je eigen sabotage te slim af te zijn, helpt het om distantie te nemen. En jezelf los te maken van je eigen ‘drama’. Dit kun je doen door te objectiveren wat je waarneemt. Het 5G-model is hier heel geschikt voor, maar je kunt ook de double learningloop gebruiken. Om zo los te komen van je gevoelswaarde en enkel naar je handelingen te kijken, of naar de triggers die het aanzetten. staat geen inzicht zonder overzicht.
‘Een incident is geen patroon. Maar een patroon is geen garantie voor altijd.’ Het vertelt je enkel iets over je heden. Waarbinnen je altijd de macht hebt om elke dag opnieuw te beslissen wat je wilt. Alles kan altijd in beweging zijn, vooral als het over je eigen leven gaat. Voor wie hier dieper over wil leren is het boek ‘Het Geheugenpaleis’ van Joshua Foer een geweldige aanrader. Het is een verhalend boek over hoe onze herinneringen werken, vormen en getraind kunnen worden. Het is een oproep voor de kunst van het onthouden, maar ik raad het je graag aan om je eigen ‘paleiskamers’ te ontdekken.
Het DIKI-model van Ratcliffe
Maar goed, ik wilde iets met de brug van sociale wetenschappen naar data scientist. En had niet meer dan een analoge agenda met vogels en een mooi gesprek. Tot ik bij het DIKI-model van Ratcliffe kwam: Ik had er nog nooit van gehoord. Nu duurde het ook een tijdje voordat ik ècht begreep wat intel is, maar toen ik het plaatje zag viel alles direct op zijn plek.
Intelligence (dat hetzelfde is als intel) is me overigens door een forensisch rechercheur ooit uitgelegd als ‘veredelde informatie‘. Verder was ik niet gekomen, want ik doe vooral in ‘gedrag en organisatie’. Maar om dat voor het voetlicht te brengen bij mensen die het liefst met hun ambacht bezig zijn, helpt het als het ambacht betrekt wordt bij de organisatiekant. Bovendien werk ik altijd op de vloer, omdat de dynamiek daar plaatsvindt en je téveel informatie en interactie mist als je in een hotelzaaltje zit. Maar dat terzijde.
.
.
‘Nu zie ik het!‘ zei een medewerker. ‘Een Kennisreflectie is hetzelfde proces als intelligence. Je verzamelt data over concrete feiten, dat loopt over in informatie, aan de hand van de context waarin de situatie speelt. Daar voeg je vervolgens je kennis aan toe, en dat veredel je tot intelligence.‘ Dit gesprek duurde in werkelijkheid iets langer. Maar het is wel waar. Op exact zo’n zelfde manier kijk je naar gedragsontwikkeling. Wil je het op jezelf betrekken, dan kun je hier zeer goed je eigen kennisreflectie aan relateren. Van praktisch en concreet, naar analytisch en lerend.
De tip daarbij is om je eigen ruimte en ritme goed in ere te houden. Er hoeft geen operationele zaak opgelost te worden. Je hebt geen haast. Het is gewoon je leven. Met de bedoeling om zo fijn mogelijk te zijn.
