Terwijl ik nadenk over een overheidstraject waarbij een digitale tuin straks een ondersteunende rol speelt, vraag ik me tegelijkertijd af of het zinvol is om me eerst maar eens te richten op dat wat je er aan hebt. Wat moet een mens met een digitale tuin? Waarom zou je je spaarzame tijd en energie besteden aan iets waar je pas later – metaforisch – de vruchten van plukt…
Wat is een Digitale Tuin?
In een notendop dan: Een digitale tuin is een online omgeving waar je – sporadisch, non-lineair en zeker niet voltooid – teksten, foto’s, boekenlijsten, muziek, ideeën, gedachten, trackrecords, ontwikkelingen, observaties of wat-dan-ook op plaatst. De digitale tuin is ooit begonnen als een soort wiki, maar als we die weg nu inslaan, wordt het wel een heel lang verhaal… Klik hier om toch even verder te lezen.
De crux is dus dat het niet af hoeft te zijn, en je het toch met de wereld deelt. Dat is waar mijn persoonlijke voorliefde begint. Ik houd erg van on-affe zaken, omdat het zo heerlijk het doorgaande pad van het leven weerspiegelt. Ons leven is één lange rij van aaneenschakelingen en avonturen. Aan ons de taak het ook zo te beschouwen, en ruimte voor het onverwachte in te bouwen. Hier en daar rommelig, soms onstuimig, golvend, opwaarts, kalm of verrassend. Zolang het maar van jou is. En je ervoor zorgt dat je aan het einde van de reis terugkijkt op een waarachtige beleving.
.

Challenge accepted: Uitgestelde Aandacht
Maar waar zit dan de angel? Want als het zo geweldig is, waarom doet niet íedereen dit dan allang? Enerzijds vindt het overgrote deel van de mensheid dingen delen die niet af zijn eng. Je moet geen issue met falen hebben als je je imperfectie in het licht gaat zetten. Anderzijds houden mensen in de regel niet van uitgestelde aandacht. We willen nú en het liefst meteen. Tel uit je winst voor de reclamewereld, verslavingsgevoelige producten, digitale gaming en ga zo maar door. Uitgestelde aandacht is (met dank aan onze biologisch historie) niet aan ons besteed. En dat beheersen helpt wel bij een on-affe, non-lineaire tuin.
Je leert in principe al omgaan met uitgestelde aandacht als je op de basisschool zit – en als je juf wordt bij de kleuters. Daar wordt het ingezet om zelfredzaamheid te trainen. Het is ook niet echt aan te raden om continu vijfentwintig dreumesen aan je broekspijpen te hebben hangen. Maar iemand tijdelijk bewust negeren (waar het op neerkomt) is best een kunst. Zouden ze bij de reclame eens moeten doen… Zes seconden testbeeld voordat ze je tóch over halen die zak chips te kopen. De 21ste eeuwse samenleving slingert ons linea recta weer de korte-termijnbevrediging in.
Waarna je jezelf als volwassene vervolgens opnieuw moet trainen om de korte- en lange termijnwinstgeving keurig uit elkaar te houden. Dit vraagt veel oefening en een groot bewustzijn over het ‘what’s in it for me?’. Tja. What’s in it for you?
Wat heb je er dan wel aan?
Ik zou om te beginnen wensen dat elke leerling op de middelbare school start met het aanleggen van een digitale tuin. Dat zou grandioos zijn! Je traint namelijk niet alleen het duiden van je eigen gedrag en ontwikkeling, maar ook het onderscheiden van verschillende perspectieven. Je leert jouw perspectief naast dat van een ander te zien. Je leert jezelf kennen. Je ontdekt je ontwikkelingspaden, je liefhebberijen, je nieuwsgierigheden, en waar je hart naar uitgaat. Je leert te delen wat je meemaakt in dat unieke brein en hartsysteem dat je meeneemt. En je leert dat anderen mogen meekijken, maar dat jij in de regie bent. Dit creëert o.a. autonomie, verbinding en competentie (zelfdeterminatietheorie van Ryan & Deci)
Onontbeerlijke processen voor deze tijd! Aangezien we dit allemaal op onze middelbare school niet meegekregen hebben, kan het nooit kwaad dat als volwassene nog te leren..
Je kunt dit uiteraard ook doen in een persoonlijk journaal in een schrift of op één van de digitale nieuwetijdstools. Het onderscheid met een digitale tuin is dat een journaal vaak iets meer narratief bevat en een aaneengesloten proces laat zien. Het is wellicht ook iets kwetsbaarder. Maar daar ga je zelf over.
Zelf ben ik wat terughoudender over journaals. Maar dat zegt enkel iets over mij – van mijn vijftiende tot mijn drieëntwintigste schreef ik dagboeken. Nu doe ik dat enkel nog op mijn verjaardag en de jaarwisseling. Op drie opleidingen die ik volgde typte ik me de rambam aan reflectieverslagen. Het zinnetje ‘wat leerde dit me?‘ kan ik dromen, en soms is het daarom zelfs beter voor me om in ingewikkelde situaties mijn leerproces even te vertragen, zodat ik ook flink bot mag voelen wat ik voel. Zonder nuance. Het leren is zo’n automatisme dat ik niet bang hoeft te zijn dat het ontbreekt.
Reflectief Kapitaal
Een digitaal tuin zonder daarbij de lange termijn voordelen voor je Reflectieve Kapitaal te benoemen zou armoe zijn. Observeren en notuleren is namelijk complete bullshit (pardon my French) als je er geen reflectieve inzichten uithaalt. Je hebt er níks aan als je enkel waarneemt wat je meemaakte, maar er verder niets mee doet. Behalve, als je je notities voor statistieken gebruikt! Stel je voor, ik leg mijn hele drinkgedrag onder de loep en stop met cafeïne, koolzuur en alcohol. Dan helpt het noteren van mijn inname me om inzichten op te doen over het proces, en welke effecten ik daarvan ondervind. Uiteraard moet ik daarna nog altijd zelf de verbanden leggen tussen de verschillende uitkomsten – wat ons stiekem toch weer bij het noodzakelijke reflectieve brengt.
Ook een digitale tuin die non-lineair vorm krijgt vraagt om reflectie om waarde te creëren. De reden dat ik hier zo scherp in zit is, omdat ik vind dat we miljoenen overheidsgeld weggooien met praatsessies, brainstorms, post-its plakken en ideeën genereren, maar daar vervolgens níets van omzetten in ons handelen. Reflectief Kapitaal wil zeggen dat je je eigen reflectieve inzichten en de rijkdom die het je geeft, als waarde meeneemt in al je handelen. Hoe meer Reflectief Kapitaal, des te meer veerkracht, mentale weerbaarheid en leervermogen.
Laaghangend Fruit op Twitter X
Een digitale tuin neerzetten hoeft helemaal niet zo ingewikkeld te zijn, zolang je het maar naar je eigen maatstaven vormgeeft. Je maakt de tuin immers uitsluitend voor jezelf – en de omgeving mag meekijken.
Begin 2023 koos ik er bewust voor om twitter X als mijn digitale tuinders omgeving te gebruiken. Ik wilde 1.) weer trainen om ongenuanceerd mijn visie op zaken te delen. 2.) Onderzoeken waar de rafelranden van mijn gemak lagen. En 3.) dat doen in een ongenuanceerde en onuitgenodigde omgeving. Voilá! Zie hier de lijnrechte route naar het afvoerputje van sociale media. ;)
Volgende maand ga ik pas echt reflecteren op dit proces, maar ik kan al wel zeggen dat ik vermoed er nog een jaar aan vast te plakken. Het bevalt me uitstekend! Vooral omdat ik de gedragingen die ik wilde trainen bij mezelf zie ontwikkelen. Het is heel leerzaam om te merken wat reacties doen, en hoe je die buiten je energie-systeem kunt laten (iets dat ik echt weer moest her-leren).
Je kunt dus zo simpel mogelijk met een digitale tuin beginnen. En wat je er aan hebt? Dat mag je vervolgens zelf ontdekken. ;)